Kamachiy killkak Mauricio Proaño, chay Quisapincha shulka, Tungurahua markapi, kay Agrobiodiversidad, Semillas y Fomento Agroecológico kamachiy hawa rimanakuy maykama paktashkata runakunaman riksichirka. Kay kamachiyka tarpukkunatami yanapan nirka, ayllullaktapak, runallaktapak, llaktapak uchilla pukuchikkunata sumak ruraywan, kullkita mañachishpa yanapan nirka.
Kay kamachiypimi warmikuna allpapi sinchita llankakta rikuchin, shinami kamachiy killkak rimarka, ñukanchikpak wayllatarpuyta, kapukyayta, muyutapash wakaychin. Kaykunami tiksi awki mikuyta mirachin nirka.
Muyu kulka ayllupak allpapi tarpuyta mirachin nirka, chakrushka tarpuyta charikkuna kullkiwan yanapashka kachun, muyukunata pukuchichun sinchita yanapan, alli muyukunata akllana, muyukunamanta yachanata yanapan nishpa willarka.
Muyu kulkaka runakuna, tantarishkakuna; sapsikuna, ayllullaktakuna, llaktakuna, Mamallaktawan yanapanka, shinami: kutintak muyuta tarinka, kutin wiñachina, mirachina, wakaychina, mawkayachina, rantinchina, tarpuna pachakunapi muyu rakinata yanapanka.
Muyu kulka chay germoplasma muyuta kamachun churan, Mamallaktapipash germoplasma muyupak kulka tiyachun rimarka. Shinallatak muyu kulkamanta runakuna, tantarishkakuna; sapsikuna, ayllullaktakuna, llaktakuna hapichun, ukllachun yanapan nirka.
Kay kamachiyka, Mamallaktapak chikan chikan patakunapi llankak kamachikkuna pukuykunata mirachinkapa llaktayta, llankayñanta, yachayta churanka. Shinallatak alli mikuykunata charichun, murukuna mana unkushka kachun, unipak shina tiyachun tarpuykunata allichinka.
JLVN/pv/jc-kichwa
