“Mashikuna kikinkunapi, mushukyayta yanapak shuktak tantarikunapi tumpirishkami kanchik. Hatun minkakuna ruranata ushanchikmi, imashinami Recursos Hídricos kamachiyta arinirkanchik shinallatakmi rurashun, kay kamachiyta wallpankapa 1.600 tantarikunami yanaparka”, Gabriela Rivadeneira Mamallakta Tantanakuyta pushak shina rimarka, kay Confederación de Pueblos y Organizaciones Indígenas Campesinas del Ecuador, FEI tantari mushuk Allpa Kamachiy wallparichun mushuk yuyayta kuy pachami, José Mejía Lequerica ukupi shina nirka.
Paymanta, José Agualsaca, FEI tantarita pushak, Recursos Hídricos arinishka kipami achka runakuna tantarishpa shina nirka, kay mushuk yuyaykunaka mana kamachiymanta shamunchu, kawsaymantami shamun, kay Orgánica de Tierras Rurales kamachiyta rurankapami pichka sapikunapimi samarin.
Kallaripika, kikin charina hayñimanta, kay kmachiyka pakllapi kawsak runakunata yanapankapami kanka; mana achka allpata charina, kay allpa runakunata mana yanapakpi, pachamamata mana yapapakpi kichushkami kanka; allpa milkakuna kamachiwan shutichishka kashkata; maypi hatun allpakuna, uchilla allpakuna, yanka allpakuna tiyakta rikunka; shinallatak allpawiwa kamachikkuna uchilla tarpukkuna, pakllapi kawsak runakuna kapuksapi mushukyanatami rikunka; allpapak kullki, mana kullkitalla charinachu, allpapak kullkika Mamallaktapak kullkimanta 2% patsakrimi kana kan.
Agualsaca pushakpak yuyayka rimanakuypi kana, kullki mañachina, sumak rurayta mañachina, hillaykuna, kaykunami awki mikuy tiyachun yanapanka nirka, pakllapi kaysayta yanapanka nirka.
Shukkunamanta, Soberanía Alimentaria Minkashkata pushak, Miguel Carvajal, mushukyachinkapa, paktashkata ukllankapa kaykunaka punchanta ñakarimi kanka nishpa yuyachirka, FEI tantarimanta Recursos Hídricos, Usos y Aprovechamiento del Agua ña llankakushkata yupaycharka.
“Allpa Kamachiy arinirichun paktana yuyayta charinchik. Kay mushuk kamachay sasi killa chawpikama Mamallaklta Tantnakuypi kallari atinakuyman yaykurichun munanchik. Kay kmachiwanka Mamakamachiypak kallarikunatami charinka, chayka mana hatun allpa tiyachun, allpapak kullki tiyachun kanka nishpa”, kamarka.
Ñawpaka, kayshina kamachiyta Banco Mundial kamaywasipak ukupi, kapuchik hatun tantaripi, charikkunapak makipi killkarik karka. Kunanka tantarikunawan rimanakushka kamachiytami munanchik, hatunallpakuna mana llankashka kachunka mana munanchikchu, yalli kullkipi katushbka kachun mana munanchikchu, mana llankanata ushashpaka”, Miguel Carvajal kmachiy killkak shina nirka.
EG/pv/jc-kivhwa