Kay Derechos de los Trabajadores y Seguridad Social minkashka kamachiy killkakkuna, La Troncal llaktaman chayarkakuna, chaypimi patsak yalli wañushka llankakkunata, ayllukunatapash yuyarishpa awkichirkakuna, chay wañuyka Ingenio Azucarero Aztra llankaywasipi 18 puncha, wayru killa, 1977 watapimi karka, llankakkkunaka kaparina kikin hayñiwanki kaparirkakuna.
Chay Ingenio Azucarero Aztra llankaywasipi mawpa llankakkuna, kunanka Ecudos shutiwan kan, paymi llankashkamanta paktakay kullkita kuna kan, llankay wasimmi Instituto Ecuatoriano de Seguridad Social (IESS) shuktak yanapaykunatapash kunata charin, llankaywasimi kaytaka paktachinata charin.
Kamachiy killkakkuna kari warmi llankakkunapak punchata yuyarishpa awkita kurka, chaymanta kamamchiy killkakkuna, llankakkunawan Monumento al Zafrero wakaman chayankakama kaparishpa purirka, chaypimi unacnhata shina awkichishpa sisakunata churarka, 18 puncha, wayru killapi,1977 watapi mana samarishpalla ñakarishpa wañushkata yuyarishpa, kari warmi mana shaykurishpa llankakkuna kakpi awkichirka.
Chay kipa La Troncal kitipak pushak Amadeo Pacheco, wayru killapak 18 punchata, Día de la Dignidad del Trabajador Azucarero shutichishkamanta Mamallakta Tantanakuyta yupaycharka, kay llaktapika 70 waranka runakunami kawsan chaymanta 5 waranka tisiku runakuna kan.
Paymanta Ángel Rivero kay tantarita pusharka, ingenio azucarero llankaywasi ancha llakita rurashkata mana kunkarinachu kanchik, llankakkunapak hayñikunata ashtawan wañuchiyta, saruyta mana sakinachu kan nirka.
Ángel Rivero Mamallakta tukuykunapak ñawpakpi wañushkakunaman, La Troncal llaktaman Yuyarishka chayachirka, shinami Valdi Salvatierra, Coazucar llankakkunapak pushakman, Héctor Arias “Matanza de Aztra” chayrak kawsakman awkita chayachirka.
Shinallatak Paulina Padrón, Raúl Abad, Cañar markamanta kamachiy killkakkuna, kay hayñikunata ukllashpa paykunapak llankayta kusha nirka.
Kay tantarimanka, Ángel Rivero, Diana Peña, Kerlly Torres, Bairon Valle, Alex Guamán, Marina Constante Paulina Padrón kamachiy killkakkuna kaypi karka, shinallatak Raúl Abad Cañar markamanta kaypi karka.
Ñawpa rimay
Imashinami yuyarinchik, 18 puncha, wayru killa, 1977 watapi, Ingenio Azucarero Aztra (Azucarera Tropical Americana), La Troncal llaktapi, Cañar markapi, awka kamachikkuna wirupi llankakkunata sarushpa, waktashpa, illapa kushniwan wañuchirka, chayka: “la matanza de Aztra” shutimi tiyarirka.
Llankashkamanta kullkiwan ashata allichina yuyari tiyakpi, llankakkunaman puchu kullkita kuna kamachiypi tiyakpi, chayta yuyarishpa llankakkuna, llankachik runa paktachichun yuyashpa tawkakutin kasiklla atirkakuna, kaparirkakunapash.
Kay 18 puncha, wayru killa, 1977 watapi, llankakkuna, Asociación de Trabajadores Agrícolas tantaripi wanakurishpa, ayllukuna (warmikuna, churikuna, mamakuna) yanapashka kay Código de Trabajo kmachiywan shayarishpa mishi yanuk wasita muyurkakuna, chaymi ashtawankarin llaki hatarirka.
Illapakunata tukyachishpa, uchilla sawlikunawan, tuksinakunawan, achka llankakkuna chankata, rikrata kuchushka karka, manchanayayta wañuchishka karkakuna.
Kunankama, achka runakumi ña chinkashkata charirka, shuktakkunaka ñami wañurka. Tukuykunami ña yuyak kari warmikuna kan, wakinkunaka unkushkami kan, paykuna tawnawan, kashukpi kaspiwan purinkuna, shuktakkuna kaparinkapa rimayta charinmi, shinami mashikunata sinchiyachin, 18 puncha, wayru killa, 1977 watapi wañurkakuna.
Kay 14 puncha, sitwa killa, 1994 watapi, 3.500 llankakkuna llukshichun willashka karka, chay watapillatak, 22 ṕuncha, raymi killapi Empresa Azucarera Tropical Americana (AZTRA) Mamallaktapak makimanta, kullkiyuk tantarishka Isaías ayllupak makiman yallirka.
RSA/pv/ jc-kichwa